Homocysteina: cichy zabójca?

 

Rosnąca liczba badań i analiz laboratoryjnych wykazuje, że podwyższony poziom homocysteiny we krwi powoduje szereg zmian i chorób degeneracyjnych uszkadzających właściwie wszystkie komórki organizmu oraz (jakby tego było mało…) dodatkowo zwiększa stres oksydacyjny.
Podwyższony poziom homocysteiny sprzyja rozwojowi miażdżycy, chorób sercowo-naczyniowych, udaru mózgu, chorób neurologicznych (przyczynia się do zapadalności na Alzheimera oraz depresję).

Homocysteina jest aminokwasem, którego nadmiar gromadzi się w osoczu krwi na skutek dostarczania do organizmu zwierzęcych pokarmów białkowych (zarówno mięsa, jak i nabiału), przy jednoczesnym niedoborze związków, które odpowiadają za jej prawidłowe metabolizowanie.

Prawidłowe stężenie homocysteiny dla dorosłego człowieka wynosi to 5-15 umol/l krwi.

Podczas prawidłowo działających przemian metabolicznych homocysteina metabolizuje do cysteiny i metioniny – aminokwasów egzogennych, niezbędnych dla organizmu.
Do procesów biochemicznych związanych z przekształcaniem homocysteiny niezbędna jest obecność w organizmie witaminy B6 (dla przekształcenia w cysteinę), B12 (dla przekształcenia w metioninę) oraz kwasu foliowego.

Niestety dieta bogata w białko pochodzenia zwierzęcego oraz przetworzone produkty spożywcze (np. białe pieczywo z rafinowanej, oczyszczonej mąki pozbawione niemal zupełnie witamin z grupy B) i uboga w rośliny powoduje utrzymujący się wysoki poziom homocysteiny we krwi. W organizmie nie ma wówczas wystarczającej ilości substancji - koenzymów, które metabolizują homocysteinę do niezbędnych aminokwasów. Procesy biochemiczne mogą być osłabione lub nie zachodzić, co powoduje niekorzystny i niebezpieczny wzrost stężenia homocysteiny we krwi – homocysteinemię, co prowadzi do uszkodzeń tkanek i szeregu szkodliwych reakcji w organizmie.

Podwyższony poziom homocysteiny przyśpiesza rozwój zmian miażdżycowych i chorób serca, uszkadzając naczynia krwionośne (na skutek ułatwiania utleniania „złego” cholesterolu).

Na przykładzie chorób wieńcowych zaobserwowano, że homocysteina powoduje nagromadzenie cholesterolu LDL w tętnicach i zmniejszenie ich drożności (nie pozostaje to bez wpływu na cały organizm, w tym mózg, którego zdrowie zależy m.in. od ilości krwi do niego transportowanej).

Badania przeprowadzone na grupie ponad 5 tys, osób, w których przez 2 lata analizowano ich sposób odżywiania oraz zapadalność na choroby otępiennie wykazały, że osoby, które spożywają więcej tłuszczu, w tym nasyconych kwasów tłuszczowych, są w grupie większego ryzyka zapadalności ze względu na problemy naczyniowe. Niestety podwyższony poziom homocysteiny również odgrywa tu swoją rolę.

W badaniu dotyczącym choroby Alzheimera wykazano, że u osób, których stężenie homocysteiny znajdowało się w górnym zakresie skali ryzyko wzrosło ponad 4-krotnie.
Dodatkowo u osób, których poziom stężenia kwasu foliowego mieścił się w dolnym zakresie skali ryzyko zapadalności na Alzheimera było 3-krotnie wyższe.

Kwas foliowy jest związkiem pozyskiwanym przez organizm wyłącznie z żywności roślinnej, w dużej mierze z zielonych warzyw liściastych. Nazwę zawdzięcza łacińskiemu słowu folium czyli liść. Jest niezbędny dla organizmu, pełni wiele ważnych funkcji (m.in. bierze udział w syntezie kwasów nukleinowych, czy właśnie wpływa na zmniejszenie poziomu homocysteiny we krwi). Co więcej: organizm nie jest w stanie długo magazynować kwasu foliowego, dla tego należy go dostarczać w pożywieniu jak najczęściej.

Witamina B6 występuje m. in. w kaszy gryczanej, pełnoziarnistych produktach zbożowych, bananach, drożdżach. Natomiast witaminę B12 osoby będące na diecie wegańskiej właściwie powinny suplementować, gdyż jej pozyskanie z produktów roślinnych jest bardzo utrudnione.

Reasumując, homocysteina jest aminokwasem, który w sposób znaczący wpływa na nasze zdrowie. Jej nadmiar jest bardzo niekorzystny, a do utrzymania prawidłowego stężenia we krwi niezbędne są zdrowe nawyki żywieniowe oparte na produktach jak najmniej przetworzonych oraz roślinnych.

 

 

mgr Aleksandra Socha
Vegebalance.pl

Korzystając z naszej strony, wyrażasz zgodę na wykorzystywanie przez nas plików cookies . Zaktualizowaliśmy naszą politykę przetwarzania danych osobowych (RODO). Więcej o samym RODO dowiesz się tutaj.